Kiedy jest Środa Popielcowa - jak się ją wylicza

Autor: Łukasz Cedro · zmiana 27.10.2026

Spis treści

Kiedy jest Środa Popielcowa?

Środa Popielcowa wypada zawsze 46 dni przed Niedzielą Wielkanocną i rozpoczyna Wielki Post. Wielkanoc jest świętem ruchomym, dlatego popielec może przypaść w dowolnym dniu między 4 lutego a 10 marca. W 2026 roku był 18 lutego, w 2027 roku wypada 10 lutego, a w 2028 roku 1 marca. Daty wynikają z reguł kalendarza liturgicznego opisanych w Ogólnych normach roku liturgicznego i kalendarza (1969).

Tę datę da się wyliczyć samemu, z kartką i zwykłym kalendarzem. Wystarczy znać datę Wielkanocy i jedną liczbę. Poniżej opisuję cały mechanizm: skąd bierze się Wielkanoc, dlaczego od niej odejmujemy akurat 46 dni i gdzie najłatwiej o pomyłkę. Pełne zestawienie lat znajdziesz w osobnym tekście: kalendarz Środy Popielcowej na kolejne lata.

Ile dni przed Wielkanocą wypada Środa Popielcowa?

Środa Popielcowa wypada dokładnie 46 dni przed Niedzielą Wielkanocną, czyli w środę 6 tygodni i 4 dni wcześniej. Ta odległość nie zmienia się nigdy, niezależnie od roku. Przesuwa się tylko sama Wielkanoc, a razem z nią cały okres przygotowania.

Środa Popielcowa 2026, 2027 i 2028: najbliższe daty

Najbliższe daty dobrze pokazują, jak szeroki jest ten rozrzut. Między 2027 a 2028 rokiem różnica sięga prawie trzech tygodni:

• 2026 - Wielkanoc 5 kwietnia, Środa Popielcowa 18 lutego.
• 2027 - Wielkanoc 28 marca, Środa Popielcowa 10 lutego.
• 2028 - Wielkanoc 16 kwietnia, Środa Popielcowa 1 marca (rok przestępny).
• 2032 - Wielkanoc 28 marca, Środa Popielcowa 11 lutego, czyli o dzień później niż w 2027 przy tej samej dacie Wielkanocy, bo luty ma 29 dni.
• 2038 - Wielkanoc 25 kwietnia, Środa Popielcowa 10 marca, najpóźniej, jak to w ogóle możliwe.

Do kiedy trwa Wielki Post według norm liturgicznych?

Wielki Post trwa od Środy Popielcowej do Mszy Wieczerzy Pańskiej w Wielki Czwartek, której już nie obejmuje. Tak ujmują to Ogólne normy roku liturgicznego i kalendarza (1969, nr 28). Wieczorem w Wielki Czwartek zaczyna się Triduum Paschalne, a więc osobny, najważniejszy czas roku liturgicznego.

Dlaczego data Środy Popielcowej co roku jest inna?

Data Środy Popielcowej zmienia się co roku, bo zależy od Wielkanocy, a Wielkanoc jest świętem ruchomym, związanym z kalendarzem księżycowym. Pascha chrześcijańska wyrasta z żydowskiej Paschy, którą obchodzono według faz Księżyca, nie według stałych dat miesiąca. Popielec po prostu „podąża” za Wielkanocą, zawsze w tej samej odległości 46 dni.

Od czego zależy początek Wielkiego Postu?

Początek Wielkiego Postu zależy wyłącznie od daty Niedzieli Wielkanocnej w danym roku. Nie ma tu żadnej osobnej reguły dla lutego czy marca. Gdy znasz Wielkanoc, znasz też Środę Popielcową, tłusty czwartek i ostatki.

Które święta liczy się od Wielkanocy?

Od Wielkanocy liczy się cały blok ruchomych dni roku liturgicznego oraz związanych z nimi zwyczajów. Najważniejsze z nich to:

• Tłusty czwartek - zawsze 6 dni przed Środą Popielcową, czyli 52 dni przed Wielkanocą (zwyczaj, nie święto liturgiczne).
• Środa Popielcowa - 46 dni przed Wielkanocą, początek Wielkiego Postu.
• Niedziela Palmowa - tydzień przed Wielkanocą, początek Wielkiego Tygodnia.
• Wniebowstąpienie Pańskie - 40. dzień po Wielkanocy; w Polsce obchodzone w VII Niedzielę Wielkanocną.
• Zesłanie Ducha Świętego - 50. dzień, czyli siódma niedziela po Wielkanocy.
• Boże Ciało - czwartek 60 dni po Wielkanocy, w Polsce dzień ustawowo wolny od pracy.

Szczegóły samej Paschy rozpisałem w tekście o tym, jak wyznacza się datę Paschy.

Święta o stałej dacie: przykład 14 września

Dla kontrastu część świąt ma datę stałą i nie przesuwa się nigdy. Dobrym przykładem jest Podwyższenie Krzyża Świętego, święto o stałej dacie, obchodzone zawsze 14 września. W Lubieni koło Starachowic to dzień odpustu parafialnego, bo kościół nosi właśnie to wezwanie (według opisu parafii na stronie Diecezji Radomskiej). Okres pokuty przed Wielkanocą się przesuwa, a święto Krzyża co roku wraca w ten sam wrześniowy dzień.

Jak wyznacza się datę Wielkanocy?

Wielkanoc przypada w pierwszą niedzielę po pierwszej wiosennej pełni Księżyca, liczonej od kościelnej równonocy 21 marca. Zasadę tę tradycyjnie wiąże się z Soborem Nicejskim (325). W praktyce Wielkanoc w Kościele katolickim może wypaść najwcześniej 22 marca, a najpóźniej 25 kwietnia, więc rozrzut wynosi 35 dni.

Reguła pełni po równonocy wiosennej

Regułę da się zapisać w trzech krokach. Każdy z nich zawęża wybór:

1. Punkt startowy - kościelna równonoc wiosenna, zawsze 21 marca.
2. Pełnia - pierwsza pełnia Księżyca przypadająca w tym dniu lub po nim (tzw. pełnia paschalna).
3. Niedziela - Wielkanoc to pierwsza niedziela po tej pełni; jeśli pełnia wypada w niedzielę, Wielkanoc przesuwa się o tydzień.
4. Granice - z tych reguł wynika przedział od 22 marca do 25 kwietnia.

Czym jest kościelna równonoc i komputystyka?

Kościelna równonoc to umowna data 21 marca, przyjęta do obliczeń zamiast astronomicznej równonocy, która wypada 20 lub 21 marca. Komputystyka to dawna sztuka liczenia daty Wielkanocy z tablic. Pełni nie obserwuje się na niebie, tylko wylicza z cyklu księżycowego. Dlatego data Wielkanocy nie zależy od tego, czy pełnię widać akurat w Polsce, czy w Ameryce. Dla chętnych istnieje algorytm Gaussa, który podaje datę Wielkanocy z kilku działań na numerze roku. Zwykłemu czytelnikowi w zupełności wystarczy jednak kalendarz liturgiczny.

Kalendarz gregoriański i juliański: dlaczego prawosławni mają inną datę

Prawosławni liczą Paschę według kalendarza juliańskiego, a katolicy według gregoriańskiego. Reforma papieża Grzegorza XIII z 1582 roku przesunęła kalendarz o 10 dni. Dziś różnica wynosi 13 dni, a dochodzą do tego odmienne tablice pełni. Dlatego daty Wielkanocy czasem się pokrywają, a czasem dzieli je od jednego do pięciu tygodni.

• Kalendarz gregoriański - używany przez Kościół katolicki i większość wspólnot protestanckich.
• Kalendarz juliański - używany do liczenia Paschy w większości Kościołów prawosławnych.
• Wspólna zasada - obie tradycje odwołują się do tej samej reguły niedzieli po pełni wiosennej.
• Skutek - inna data Paschy oznacza też inny początek Wielkiego Postu.

Jak wyliczyć Środę Popielcową krok po kroku?

Aby wyliczyć Środę Popielcową, znajdź datę Wielkanocy i odejmij od niej 46 dni. Przykład dla 2027 roku: Wielkanoc 28 marca minus 46 dni daje 10 lutego. Post liczy się jako 40 dni, bo sześć niedziel Wielkiego Postu nie jest dniami postu. Każda niedziela to pamiątka Zmartwychwstania.

Metoda 1: odejmij 46 dni od Wielkanocy

Najpierw podaję kroki, potem liczę je na przykładzie z 2027 roku:

1. Sprawdź datę Wielkanocy w kalendarzu liturgicznym: 28 marca 2027.
2. Cofnij się do ostatniego dnia lutego: od 28 marca do 28 lutego jest 28 dni.
3. Zostaje 46 - 28 = 18 dni do odjęcia.
4. 28 lutego minus 18 dni daje 10 lutego.
5. Sprawdź, czy wyszła środa. Jeśli nie, gdzieś po drodze jest błąd.

Metoda 2: cofnij się o 6 niedziel i 4 dni

Druga metoda nadaje się do liczenia na zwykłym kalendarzu ściennym, bez odejmowania:

1. Zaznacz Niedzielę Wielkanocną.
2. Cofnij się o jedną niedzielę: to Niedziela Palmowa.
3. Cofaj się dalej, aż odliczysz łącznie 6 niedziel. Szósta to I Niedziela Wielkiego Postu.
4. Od niej cofnij się o 4 dni: sobota, piątek, czwartek, środa.
5. Ta środa to Środa Popielcowa (6 × 7 + 4 = 46 dni).

Dlaczego 46 dni, skoro post trwa 40?

Od Środy Popielcowej do Wielkanocy mija 46 dni, bo do 40 dni postu nie wlicza się sześciu niedziel. Liczba 40 nawiązuje do postu Jezusa na pustyni. Katechizm Kościoła Katolickiego wiąże czterdzieści dni Wielkiego Postu z tą tajemnicą (KKK 540), a okres ten wymienia wśród czasów pokuty w roku liturgicznym (KKK 1438).

„A gdy przepościł czterdzieści dni i czterdzieści nocy, odczuł w końcu głód.” Ewangelia według św. Mateusza 4,2, Biblia Tysiąclecia, wyd. V, 2000

• Dni od Środy Popielcowej do Wielkiej Soboty - 46.
• Niedziele w tym czasie - 6, każda jest pamiątką Zmartwychwstania.
• Dni pokuty - 46 - 6 = 40.
• Granica liturgiczna - sam okres Wielkiego Postu kończy się przed Mszą Wieczerzy Pańskiej (Normy, 1969, nr 28), a 40 dni to tradycyjny rachunek pokuty.

Rok przestępny: gdzie najłatwiej o błąd?

W roku przestępnym luty ma 29 dni. Kto liczy „na palcach” i o tym zapomni, pomyli się o jeden dzień. Widać to na przykładzie: w 2027 i 2032 roku Wielkanoc wypada 28 marca, ale Środa Popielcowa to raz 10, a raz 11 lutego.

Rok	Wielkanoc	Środa Popielcowa	Tłusty czwartek	Uwagi
2026	5 kwietnia	18 lutego	12 lutego	rok zwykły
2027	28 marca	10 lutego	4 lutego	rok zwykły
2028	16 kwietnia	1 marca	24 lutego	rok przestępny, liczenie nie przechodzi przez 29 lutego
2032	28 marca	11 lutego	5 lutego	rok przestępny, ta sama Wielkanoc co w 2027

Daty wyliczone metodą 46 dni z dat Wielkanocy według kalendarza gregoriańskiego. Dłuższe zestawienie jest w tekście tabela dat Środy Popielcowej 2015-2040.

Najwcześniejsza i najpóźniejsza możliwa data

Środa Popielcowa może wypaść najwcześniej 4 lutego, gdy Wielkanoc przypada 22 marca, a najpóźniej 10 marca, gdy Wielkanoc przypada 25 kwietnia. Oba skrajne przypadki zdarzają się bardzo rzadko. Najpóźniejszy termin wypadnie w 2038 roku, kiedy Wielkanoc przypadnie 25 kwietnia.

Kiedy najwcześniej może być Środa Popielcowa?

Najwcześniej Środa Popielcowa wypada 4 lutego, i to tylko w roku zwykłym z Wielkanocą 22 marca. W roku przestępnym ta sama Wielkanoc dałaby 5 lutego. Taki układ to rzadkość, zdarza się raz na kilka stuleci.

Kiedy najpóźniej wypada Środa Popielcowa?

Najpóźniej Środa Popielcowa wypada 10 marca, gdy Wielkanoc przypada 25 kwietnia, a rok przestępny nic tu nie zmienia. Najbliższy taki przypadek to 2038 rok.

Wariant	Wielkanoc	Środa Popielcowa	Przykładowy rok
Najwcześniej	22 marca	4 lutego (rok zwykły)	sytuacja wyjątkowo rzadka
Typowo wcześnie	28 marca	10 lutego	2027
Typowo późno	16 kwietnia	1 marca	2028
Najpóźniej	25 kwietnia	10 marca	2038

Jak data Popielca wpływa na długość karnawału?

Karnawał w polskim zwyczaju trwa od 6 stycznia, czyli uroczystości Objawienia Pańskiego, do wtorku przed Środą Popielcową. Gdy popielec wypada wcześnie, zabawa trwa nieco ponad 4 tygodnie. Gdy wypada późno, ponad 8. To już zwyczaj, nie przepis liturgiczny.

• Początek karnawału - 6 stycznia, data stała.
• Tłusty czwartek - ostatni czwartek karnawału, 6 dni przed popielcem.
• Ostatki - ostatnie dni karnawału, kończą się we wtorek wieczorem.
• Karnawał 2027 - od 6 stycznia do 9 lutego, czyli wyjątkowo krótko.
• Karnawał 2028 - od 6 stycznia do 29 lutego, prawie trzy tygodnie dłużej.

Kiedy zaczyna się post przed Wielkanocą 2026?

Wielki Post 2026 rozpoczął się w Środę Popielcową 18 lutego 2026 roku i trwał do Mszy Wieczerzy Pańskiej w Wielki Czwartek 2 kwietnia. Wielkanoc przypadła 5 kwietnia 2026. Następny Wielki Post zaczyna się 10 lutego 2027 roku. Daty łatwo potwierdzić w kalendarzu liturgicznym Konferencji Episkopatu Polski lub w Ordo swojej diecezji.

Wielki Post 2026: od 18 lutego do Wielkiego Czwartku

Najważniejsze punkty Wielkiego Postu 2026 w jednym miejscu:

• Tłusty czwartek - 12 lutego 2026.
• Środa Popielcowa - 18 lutego 2026.
• I Niedziela Wielkiego Postu - 22 lutego 2026.
• Niedziela Palmowa - 29 marca 2026.
• Wielki Czwartek - 2 kwietnia 2026, wieczorem początek Triduum.
• Wielkanoc - 5 kwietnia 2026.

Zasady postu i pytanie o dzień wolny opisałem szerzej w tekście Środa Popielcowa 2026: post i czy to dzień wolny. Tu zostaję przy samym terminie.

Kiedy zacznie się następny Wielki Post?

Następny Wielki Post zacznie się w środę 10 lutego 2027 roku, bo Wielkanoc 2027 wypada już 28 marca. To jeden z wcześniejszych terminów w najbliższych latach. Tłusty czwartek przypadnie wtedy 4 lutego.

Czy Środa Popielcowa w 2026 roku jest obowiązkowa?

Środa Popielcowa nie jest świętem nakazanym, więc udział we Mszy nie jest obowiązkiem, choć Kościół do niego zachęca. Obowiązuje natomiast post ścisły i wstrzemięźliwość od pokarmów mięsnych (kan. 1251 KPK): wstrzemięźliwość od 14. roku życia, post od 18. do rozpoczęcia 60. roku życia. Nie jest to też dzień ustawowo wolny od pracy.

Czy trzeba iść do kościoła w Środę Popielcową?

Nie, prawo kościelne nie wymaga udziału we Mszy w Środę Popielcową. Kodeks Prawa Kanonicznego (1983, kan. 1246) wymienia święta nakazane i Środy Popielcowej wśród nich nie ma. Mimo to w wielu parafiach kościoły są tego dnia pełne, a obrzęd popiołu odprawia się na kilku Mszach.

Post ścisły i wstrzemięźliwość: co mówi Kodeks Prawa Kanonicznego?

Kodeks Prawa Kanonicznego nakłada na Środę Popielcową dwa obowiązki naraz: wstrzemięźliwość od mięsa i post ilościowy. Te same zasady dotyczą Wielkiego Piątku.

W parafrazie kan. 1251: wstrzemięźliwość od mięsa obowiązuje w każdy piątek roku, chyba że przypada uroczystość, a wstrzemięźliwość i post obowiązują w Środę Popielcową oraz w Wielki Piątek. Kodeks Prawa Kanonicznego, 1983, kan. 1251

• Wstrzemięźliwość - obowiązuje osoby, które ukończyły 14. rok życia (kan. 1252).
• Post ilościowy - obowiązuje pełnoletnich do rozpoczęcia 60. roku życia (kan. 1252).
• Praktyka w Polsce - post ścisły rozumie się zwykle jako jeden posiłek do syta i dwa skromne w ciągu dnia.
• Dyspensa - w pojedynczych przypadkach może jej udzielić proboszcz (kan. 1245).
• Choroba, ciąża, ciężka praca - tu rozstrzyga roztropność i rozmowa z duszpasterzem lub spowiednikiem, a w sprawach zdrowia lekarz.

To materiał informacyjny. Nie zastępuje rozmowy z duszpasterzem ani porady lekarza w Twojej sytuacji.

Czy Środa Popielcowa to dzień wolny od pracy?

Nie, Środa Popielcowa nie jest w Polsce dniem ustawowo wolnym od pracy. Ustawa z 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy (Dz.U. 1951 nr 4 poz. 28 z późn. zm.) nie wymienia jej w wykazie świąt. Szkoły, urzędy i sklepy pracują normalnie. Dla porównania ustawa obejmuje Boże Ciało, które też liczy się od Wielkanocy.

Dlaczego posypujemy głowę popiołem?

Popiół to biblijny znak pokuty i kruchości człowieka. Kapłan posypuje głowy, wypowiadając jedną z dwóch formuł z Mszału Rzymskiego: „Nawracajcie się i wierzcie w Ewangelię” (Mk 1,15) albo „Pamiętaj, że jesteś prochem i w proch się obrócisz” (por. Rdz 3,19). Popiół pochodzi zwykle ze spalonych palm z poprzedniej Niedzieli Palmowej.

Co mówi ksiądz przy posypaniu głowy popiołem?

Ksiądz wypowiada jedną z dwóch formuł z Mszału Rzymskiego, obie zakorzenione w Piśmie Świętym. Pierwsza wzywa do nawrócenia i jest wzięta z Ewangelii według św. Marka:

„Czas się wypełnił i bliskie jest królestwo Boże. Nawracajcie się i wierzcie w Ewangelię!” Ewangelia według św. Marka 1,15, Biblia Tysiąclecia, wyd. V, 2000

Druga przypomina o przemijaniu i nawiązuje do słów Boga do Adama w Księdze Rodzaju (Rdz 3,19), że człowiek jest prochem i w proch się obróci.

Skąd pochodzi popiół na Środę Popielcową?

Popiół na Środę Popielcową uzyskuje się zwykle ze spalenia palm poświęconych rok wcześniej w Niedzielę Palmową. Przed rozdzielaniem kapłan go błogosławi. Popiół jako znak pokuty ma długą biblijną historię:

• Król Niniwy - po wezwaniu Jonasza okrył się worem i usiadł na popiele (Jon 3,6).
• Hiob - wyraża skruchę „w prochu i popiele” (Hi 42,6).
• Adam - słowa o prochu z Rdz 3,19 stały się jedną z formuł obrzędu.
• Palmy z Niedzieli Palmowej - spalone palmy łączą początek Wielkiego Postu z poprzednim Wielkim Tygodniem.

Czy posypanie popiołem jest sakramentem?

Nie. Posypanie głowy popiołem jest sakramentalium, a nie sakramentem. Katechizm Kościoła Katolickiego (KKK 1667-1670) opisuje sakramentalia jako znaki ustanowione przez Kościół, które przygotowują do przyjęcia łaski. Sakramenty natomiast ustanowił Chrystus. Polska praktyka ma też swoją osobliwość: zwykle sypie się popiół na czubek głowy, a w krajach anglojęzycznych kreśli się nim krzyżyk na czole.

Jak sprawdzić, czy dzisiaj jest Środa Popielcowa?

Najprościej sprawdzić to w kalendarzu liturgicznym Kościoła w Polsce albo w Ordo swojej diecezji na dany rok. Jeśli dzisiaj jest środa między 4 lutego a 10 marca, a za 46 dni wypada Wielkanoc, to jest Środa Popielcowa. Godziny Mszy z obrzędem popiołu podaje własna parafia.

Kalendarz liturgiczny i Ordo diecezji

Sam korzystam z kilku źródeł, zależnie od tego, czego szukam:

1. Kalendarz liturgiczny Konferencji Episkopatu Polski - podaje daty świąt ruchomych na cały rok.
2. Ordo diecezjalne - wydawany co roku przez każdą diecezję, z lokalnymi uroczystościami.
3. Aplikacje i strony z kalendarzem liturgicznym - wygodne na co dzień, ale opłaca się porównać je z Ordo.
4. Zwykły kalendarz ścienny - jeśli zaznacza Wielkanoc, popielec policzysz metodą 6 niedziel i 4 dni.
5. Ogłoszenia parafialne - w niedzielę przed popielcem parafie podają godziny Mszy z obrzędem popiołu.

Gdzie sprawdzić godziny nabożeństw z obrzędem popiołu?

Godziny Mszy w Środę Popielcową sprawdzisz w ogłoszeniach własnej parafii albo w jej kancelarii. Podam przykład z okolic Starachowic: według dawnej strony parafii w Lubieni z 2020 roku Drogę Krzyżową odprawiano tam w Wielkim Poście w piątki o 17:00, a Gorzkie Żale w niedziele o 11:30. To dane sprzed kilku lat. Przed wizytą sprawdź aktualny porządek w gablocie przy kościele przy ul. Iłżeckiej 41 lub w opisie parafii na stronie Diecezji Radomskiej.

Najczęściej zadawane pytania

Kogo nie obowiązuje post w Środę Popielcową?

Wstrzemięźliwość od mięsa nie obowiązuje dzieci przed ukończeniem 14. roku życia. Post ilościowy nie obowiązuje osób niepełnoletnich ani tych, które rozpoczęły 60. rok życia (kan. 1252 KPK). Osoby chore, kobiety w ciąży i osoby w szczególnej sytuacji mogą porozmawiać z duszpasterzem o zwolnieniu.

Czy Środa Popielcowa zawsze wypada w lutym?

Nie. Środa Popielcowa może wypaść między 4 lutego a 10 marca, zależnie od daty Wielkanocy. W 2028 roku przypada 1 marca, a w 2038 roku 10 marca. W większości lat rzeczywiście trafia jednak na luty.

Kiedy jest tłusty czwartek względem Środy Popielcowej?

Tłusty czwartek wypada zawsze 6 dni przed Środą Popielcową, w ostatni czwartek karnawału. W 2027 roku będzie to 4 lutego, a w 2028 roku 24 lutego. To zwyczaj ludowy, a nie święto liturgiczne.

Czy prawosławni mają Środę Popielcową?

Nie w tej formie. W Kościołach wschodnich Wielki Post zaczyna się w poniedziałek, nazywany Czystym Poniedziałkiem. Liczy się go według daty prawosławnej Paschy. Obrzędu posypania głów popiołem tam nie ma.

Czy w Środę Popielcową można przyjąć popiół, nie idąc do Komunii?

Tak. Posypanie głowy popiołem jest sakramentalium i mogą je przyjąć wszyscy obecni w kościele. Dotyczy to także dzieci i osób, które z różnych powodów nie przystępują do Komunii. Przyjęcie popiołu nie wymaga wcześniejszej spowiedzi.

Dlaczego Środę Popielcową nazywa się popielcem?

„Popielec” to ludowa, skrócona nazwa Środy Popielcowej, wzięta od popiołu używanego w obrzędzie. W dawnych kalendarzach i w mowie potocznej obie nazwy funkcjonują wymiennie. Liturgia posługuje się jednak pełną nazwą: Środa Popielcowa.

Źródła i literatura

1. Kodeks Prawa Kanonicznego, 1983, kan. 1245, 1246, 1250-1253 (przekład polski zatwierdzony przez Konferencję Episkopatu Polski).
2. Ogólne normy roku liturgicznego i kalendarza (Normae universales de anno liturgico et de calendario), 1969, nr 28-29.
3. Katechizm Kościoła Katolickiego, 1994, nr 540, 1438, 1667-1670.
4. Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu (Biblia Tysiąclecia), wyd. V, Pallottinum, 2000: Rdz 3,19; Jon 3,6; Hi 42,6; Mt 4,2; Mk 1,15.
5. Mszał Rzymski dla diecezji polskich, obrzęd błogosławieństwa i nałożenia popiołu w Środę Popielcową.
6. Ustawa z dnia 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy, Dz.U. 1951 nr 4 poz. 28 z późn. zm.
7. Diecezja Radomska: Lubienia, parafia pw. Podwyższenia Krzyża Świętego (stan na październik 2026).
8. Wikipedia: Parafia Podwyższenia Krzyża Świętego w Lubieni (na podstawie Rocznika Diecezji Radomskiej 2007 i 2018).
9. Zdjęcie wyróżniające: Jolanta Dyr, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons, strona pliku.