Parking pod Świętym Krzyżem - jak dojechać i gdzie zostawić auto

Autor: · zmiana

Spis treści

Parking pod Świętym Krzyżem zostawiasz u podnóża Łysej Góry, bo szczyt (około 595 m n.p.m.) leży w Świętokrzyskim Parku Narodowym i zwykły odwiedzający nie wjeżdża tam autem. Masz trzy punkty startowe: Nową Słupię z Drogą Królewską, Hutę Szklaną z najkrótszym szlakiem czerwonym oraz Trzciankę. Ceny i godziny Mszy sprawdzisz w ŚPN i w sanktuarium.

Jeżdżę w Góry Świętokrzyskie od lat, najczęściej od strony Starachowic, i wiem, jak łatwo w sobotę rano stracić pół godziny na szukanie miejsca przy szlaku. Poniżej zebrałem to, co da się powiedzieć rzetelnie: skąd wyruszyć, czym różnią się podejścia, gdzie szukać aktualnych opłat i porządku nabożeństw. Kwot i godzin nie podaję, bo się zmieniają, a stare liczby w przewodniku szkodzą bardziej niż ich brak.

Czy można wjechać na Święty Krzyż?

Nie, większość odwiedzających nie wjeżdża autem na Święty Krzyż: szczyt leży w Świętokrzyskim Parku Narodowym, a samochód zostawia się na parkingu w Nowej Słupi, Hucie Szklanej lub Trzciance i dalej idzie pieszo. Zasady ruchu po drogach parku ustala ŚPN, a wjazd w czasie uroczystości koordynuje sanktuarium.

Łysa Góra to nie parking z widokiem, tylko obszar chroniony z klasztorem na szczycie. Droga dojazdowa na górę istnieje, ale służy obsłudze sanktuarium i parku, a nie ruchowi turystycznemu. Dlatego nie planuj dnia tak, jakby auto miało czekać pod samym kościołem.

Wyjątki: osoby z niepełnosprawnością, grupy, uroczystości

Wyjątki zależą od aktualnego komunikatu Świętokrzyskiego Parku Narodowego lub sanktuarium, bo nie są stałą regułą, którą da się obiecać z góry. Przed wyjazdem zadzwoń lub napisz do sanktuarium albo do parku i zapytaj wprost o swoją sytuację.

  • Osoby z niepełnosprawnością ruchową - o możliwości dojazdu bliżej szczytu decyduje gospodarz terenu, więc zapytaj o to sanktuarium przed wyjazdem.
  • Grupy pielgrzymkowe z autokarem - organizator powinien uzgodnić miejsce postoju i wysiadania z sanktuarium, zanim ogłosi plan uczestnikom.
  • Duże uroczystości - sanktuarium publikowało osobne instrukcje dojazdu dla uczestników (przykład: dokument „dojazd dla uczestników uroczystości” z 2014 r. na swietykrzyz.pl).
  • Dostawy i obsługa - ruch techniczny na drodze na szczyt nie oznacza, że ta sama droga jest otwarta dla turystów.
  • Zmiany sezonowe - zasady na dany rok podaje strona ŚPN, a nie wpisy na forach sprzed kilku sezonów.

Jak dostać się na szczyt bez długiego podejścia?

Najprościej wybrać start w Hucie Szklanej, skąd szlak czerwony jest najkrótszy według mapa-turystyczna.pl. Jeżeli ktoś w twojej grupie nie da rady iść pod górę, zapytaj sanktuarium, czy w danym terminie przewidziano transport dla osób o ograniczonej sprawności.

„Przez sanktuarium rozumie się kościół lub inne miejsce święte, do którego, za zgodą ordynariusza miejsca, licznie pielgrzymują wierni z pobudek religijnych.” Kodeks Prawa Kanonicznego, kan. 1230, 1983

Gdzie zaparkować pod Świętym Krzyżem?

Pod Świętym Krzyżem parkuje się w trzech miejscach, z których startują szlaki na Łysą Górę: w Nowej Słupi (Droga Królewska), w Hucie Szklanej (szlak czerwony) i w Trzciance. Wybór punktu startu decyduje o długości podejścia, a liczbę miejsc i opłaty podają na bieżąco zarządcy parkingów.

Każdy z tych punktów ma swój charakter. Nowa Słupia to tradycja pielgrzymia i miejscowość z zapleczem. Huta Szklana to wybór „na skróty”. Trzcianka bywa spokojniejsza.

Parking w Nowej Słupi

W Nowej Słupi parkingi znajdziesz w okolicy Muzeum Starożytnego Hutnictwa Świętokrzyskiego oraz u wylotu Drogi Królewskiej. Stąd rusza tradycyjne podejście pielgrzymów. Mnie, jako komuś, kto od lat czyta o rudzie żelaza i dawnym hutnictwie w regionie, ten start pasuje szczególnie: muzeum i pamięć o dawnych dymarkach leżą dosłownie przy szlaku.

Parking w Hucie Szklanej

Huta Szklana to wieś w gminie Bieliny (nie mylić z miejscowościami o tej samej nazwie w innych województwach). Z parkingu przy wejściu do parku prowadzi szlak czerwony, opisywany przez mapa-turystyczna.pl jako najkrótszy wariant na Łysą Górę. Tę opcję najczęściej wybierają rodziny z dziećmi.

Parking w Trzciance

Trzcianka to trzeci punkt, z którego da się dojść na szczyt. Warto go znać jako plan zapasowy, gdy w Nowej Słupi i Hucie Szklanej brakuje miejsc. Przebieg i znakowanie szlaku sprawdź na mapie ŚPN przed wyjściem.

Który parking jest najbliżej klasztoru?

Najbliżej klasztoru, licząc długość pieszego podejścia, jest parking w Hucie Szklanej, bo stamtąd prowadzi najkrótszy szlak czerwony. Odległość w linii prostej nie ma tu znaczenia, liczy się trasa po szlaku.

Punkt startu Szlak na szczyt Dla kogo sprawdza się najlepiej
Nowa Słupia Droga Królewska Pielgrzymi, grupy parafialne, osoby łączące wyjście z muzeum
Huta Szklana Szlak czerwony, najkrótszy wariant Rodziny z dziećmi, osoby z mniejszą kondycją, krótka wizyta
Trzcianka Szlak według mapy ŚPN Turyści szukający spokojniejszego startu, plan zapasowy

W praktyce zasada jest jedna: w weekendy, w święta i podczas Dymarek Świętokrzyskich w Nowej Słupi parkingi zapełniają się wcześnie. Przyjedź rano.

  1. Wybierz punkt startu według kondycji najsłabszej osoby w grupie.
  2. Sprawdź na stronie ŚPN aktualne zasady wstępu na szlaki.
  3. Sprawdź w kalendarzu imprez, czy w Nowej Słupi nie trwają Dymarki lub inne wydarzenie.
  4. Zaplanuj przyjazd przed południem, zwłaszcza w sobotę i niedzielę.
  5. Miej w zapasie drugi punkt startu, na przykład Trzciankę.

Ile kosztuje parking i wstęp do parku narodowego?

Konkretnej kwoty nie podaję, bo cennik zmienia się co sezon: opłatę za parking pobiera jego zarządca, a za wstęp na szlaki Świętokrzyski Park Narodowy. Aktualne ceny biletów normalnych i ulgowych publikuje ŚPN na swietokrzyskipn.org.pl, a sanktuarium podaje własne zasady zwiedzania. Stan opisu: październik 2026.

Czy wejście na Święty Krzyż jest płatne?

To zależy od tego, co zamierzasz zrobić. Udział we Mszy w sanktuarium nie jest biletowany, natomiast wejście na szlaki parku narodowego podlega zasadom opłat ŚPN, a zwiedzanie klasztoru, krypt czy muzeum może mieć osobny cennik.

  • Parking - opłata według cennika zarządcy danego parkingu w Nowej Słupi, Hucie Szklanej lub Trzciance.
  • Wstęp do ŚPN - bilet według aktualnego cennika parku, z podziałem na normalny i ulgowy.
  • Muzeum przyrodnicze ŚPN - zasady i godziny otwarcia podaje park.
  • Klasztor, krypty, wystawy sanktuarium - zasady zwiedzania ustala sanktuarium.
  • Ofiara na sanktuarium - zawsze dobrowolna, bez ustalonej kwoty.

Gdzie kupić bilet do Świętokrzyskiego Parku Narodowego?

Sposób zakupu biletu (punkty kasowe przy wejściach na szlaki lub inne formy sprzedaży) opisuje sam Świętokrzyski Park Narodowy na swietokrzyskipn.org.pl. Sprawdź tę informację tuż przed wyjazdem, bo park może zmieniać formy sprzedaży między sezonami.

Jak wysoko jest Święty Krzyż?

Święty Krzyż, czyli Łysa Góra (Łysiec), wznosi się na około 595 m n.p.m. według danych Świętokrzyskiego Parku Narodowego i jest drugim co do wysokości szczytem Gór Świętokrzyskich. Wyższa jest pobliska Łysica, mająca około 614 m n.p.m. Na szczycie Łysej Góry stoi sanktuarium, a obok rozciąga się gołoborze.

Czy Święty Krzyż to najwyższy szczyt Gór Świętokrzyskich?

Nie. Najwyższym szczytem jest Łysica, o mniej więcej 19 metrów wyższa od Łysej Góry. Oba wierzchołki leżą w paśmie Łysogór i w granicach ŚPN. Szczegóły porównuję w tekście Święty Krzyż czy Łysica.

Łysa Góra, Łysiec, Święty Krzyż: czy to ta sama góra?

Tak, trzy nazwy oznaczają ten sam szczyt. Przy szukaniu informacji warto odróżniać je od nazw podobnie brzmiących:

  • Łysa Góra - nazwa szczytu używana na mapach i w opisach szlaków.
  • Łysiec - dawniejsza i regionalna nazwa tego samego wierzchołka.
  • Święty Krzyż - nazwa sanktuarium i klasztoru, potocznie całej góry.
  • Krzyż Święty jako relikwia - to co innego niż góra: chodzi o relikwie Drzewa Krzyża czczone w sanktuarium.
  • Parafia Podwyższenia Krzyża Świętego w Lubieni - osobna, młoda parafia w diecezji radomskiej, erygowana 1 stycznia 1984 r. i niezwiązana organizacyjnie z sanktuarium.

Dojazd z Kielc i od strony Starachowic

Dojazd na Święty Krzyż z Kielc najwygodniej kończyć w Hucie Szklanej, leżącej po kieleckiej stronie Łysogór, natomiast od strony Starachowic naturalnym celem jest Nowa Słupia. Trasę dobierz do punktu startu szlaku, a nie do samego szczytu, bo na górę i tak wejdziesz pieszo.

Jak dojechać z Kielc?

Z Kielc jedziesz na wschód w stronę Łysogór i kierujesz się na Hutę Szklaną albo dalej na Nową Słupię. Wpisz w nawigację konkretny parking, a nie „Święty Krzyż”, bo inaczej aplikacja może poprowadzić cię drogą dojazdową na szczyt, zamkniętą dla zwykłego ruchu.

Jak dojechać od strony Starachowic i Lubieni?

Od strony Starachowic, Brodów i Lubieni, gdzie przebiega droga krajowa nr 9, jedziesz na południe w kierunku Nowej Słupi. Ta trasa to dla mnie ciąg dalszy Staropolskiego Okręgu Przemysłowego: od dawnych kopalń rudy w Lubieni, jak kopalnia „Józef” uruchomiona w 1816 r., po pamięć starożytnego hutnictwa pod Łysą Górą.

Komunikacja publiczna i autobusy sezonowe

Do Nowej Słupi i w rejon Huty Szklanej docierają autobusy regionalne, a w sezonie bywają uruchamiane dodatkowe kursy turystyczne. Rozkłady zmieniają się co roku, więc:

  • sprawdź aktualny rozkład przewoźnika na jego stronie lub w aplikacji z rozkładami jazdy,
  • zajrzyj do komunikatów Świętokrzyskiego Parku Narodowego o liniach sezonowych,
  • przy grupie zamów przewoźnika z wyprzedzeniem i uzgodnij miejsce wysiadania,
  • zaplanuj powrót tak, by zdążyć na ostatni kurs, zanim zaczniesz schodzić,
  • w dni dużych uroczystości przeczytaj komunikat sanktuarium o organizacji dojazdu.

Szlak na szczyt: Droga Królewska czy czerwony z Huty Szklanej?

Na Święty Krzyż prowadzą dwa najpopularniejsze szlaki: Droga Królewska z Nowej Słupi, tradycyjna droga pielgrzymów, oraz szlak czerwony z Huty Szklanej, najkrótszy wariant według mapa-turystyczna.pl. Długość i czas przejścia odczytaj z aktualnej mapy ŚPN, bo to park odpowiada za przebieg i stan szlaków.

Który szlak na Święty Krzyż jest najkrótszy?

Najkrótszy jest szlak czerwony z Huty Szklanej. Wybierają go rodziny, osoby starsze i wszyscy, którym zależy na czasie. Podejście prowadzi lasem pod górę, więc mimo krótszego dystansu potrzebne są wygodne buty.

Droga Królewska z Nowej Słupi: dla kogo?

Droga Królewska to podejście z tradycją pielgrzymią, chętnie wybierane przez grupy parafialne. Opisuję ją szerzej w tekście Droga Królewska z Nowej Słupi. Przykład z lokalnej historii: 7 marca 2020 r. Droga Krzyżowa na Święty Krzyż ruszyła o 12:00 przy kościele w Nowej Słupi, a o 14:00 odprawiono Mszę na szczycie (według archiwum dawnej strony parafialubienia.pl z maja 2020 r.).

„Co do mnie, to nie daj Boże, bym się miał chlubić z czego innego, jak tylko z krzyża Pana naszego Jezusa Chrystusa.” Ga 6,14, Biblia Tysiąclecia

Czy na Święty Krzyż można wejść z psem?

To zależy od aktualnego regulaminu Świętokrzyskiego Parku Narodowego, który ustala zasady wprowadzania psów. Serwisy turystyczne opisują szlak czerwony jako dostępny z psem na smyczy, ale przed wyjściem sprawdź regulamin na stronie parku.

  • Smycz - na terenie parku narodowego pies nie biega luzem.
  • Woda - zabierz miskę i zapas wody, bo na podejściu trudno ją uzupełnić.
  • Kościół i klasztor - do wnętrza sanktuarium z psem się nie wchodzi, więc ktoś z grupy zostaje na zewnątrz.
  • Gołoborze - ludzie i zwierzęta zostają na wyznaczonym punkcie widokowym.

W jakich godzinach są Msze na Świętym Krzyżu?

Godziny Mszy na Świętym Krzyżu ustala Sanktuarium Relikwii Drzewa Krzyża Świętego, prowadzone przez Misjonarzy Oblatów Maryi Niepokalanej, i publikuje je na swietykrzyz.pl. Porządek różni się w niedziele, dni powszednie, święta i okresy liturgiczne, dlatego nie podaję tu godzin z pamięci. Sprawdź je w dniu wyjazdu.

Gdzie sprawdzić godziny Mszy na Świętym Krzyżu?

  1. Wejdź na oficjalną stronę sanktuarium swietykrzyz.pl i otwórz porządek nabożeństw.
  2. Sprawdź, czy na dzień twojego przyjazdu nie zaplanowano uroczystości ze zmienionym porządkiem.
  3. W razie wątpliwości zadzwoń do sanktuarium na numer podany na jego stronie.
  4. Od godziny Mszy odejmij czas podejścia z parkingu i zapas na szukanie miejsca.
  5. Przy grupie pielgrzymkowej uzgodnij z sanktuarium Mszę dla grupy z wyprzedzeniem.

Jak zamówić Msze na świętym krzyżu?

Według ogólnej praktyki w Kościele intencję Mszy zgłasza się osobiście w zakrystii lub kancelarii sanktuarium albo kontaktując się z nim wprost. Kodeks Prawa Kanonicznego (kan. 945-958) opisuje ofiarę mszalną jako dar wiernych, a nie opłatę za sakrament. Ten serwis nie przyjmuje intencji, a aktualny sposób kontaktu podaje sanktuarium.

Co zobaczyć na szczycie: klasztor, relikwie, gołoborze

Na szczycie Świętego Krzyża zobaczysz sanktuarium z relikwiami Drzewa Krzyża Świętego, dawne opactwo benedyktyńskie, gołoborze z punktem widokowym oraz muzeum przyrodnicze Świętokrzyskiego Parku Narodowego. Godziny otwarcia krypt, wystaw i muzeum podają sanktuarium i ŚPN, więc sprawdź je przed przyjazdem.

Sanktuarium Relikwii Drzewa Krzyża Świętego

Sanktuarium to miejsce kultu relikwii Drzewa Krzyża Świętego, czyli cząstek drewna uznawanych przez tradycję za fragment krzyża Chrystusa. Opisuję je osobno w tekście Święty Krzyż: klasztor i relikwie. Dzieje dawnego opactwa, łącznie z okresem, gdy w murach klasztoru działało więzienie, streszczam w artykule historia klasztoru na Świętym Krzyżu.

Czym jest gołoborze na Łysej Górze?

Gołoborze to rumowisko skalne pokrywające stok, charakteryzujące się blokami kwarcytu, brakiem zwartego lasu i punktem widokowym udostępnionym przez ŚPN. Ogląda się je z wyznaczonego tarasu, bez wchodzenia na kamienie.

Co jeszcze zaplanować na szczycie?

  • Muzeum przyrodnicze ŚPN - wystawa o przyrodzie Gór Świętokrzyskich, dobra na deszczowy dzień.
  • Bazylika i krypty - zwiedzanie według zasad ustalonych przez sanktuarium.
  • Punkt widokowy na gołoborze - kilka minut spacerem od klasztoru.
  • Dom Pielgrzyma - zaplecze dla pielgrzymów prowadzone przez sanktuarium.
  • Chwila modlitwy - poza godzinami Mszy możesz zapytać na miejscu, kiedy kościół jest otwarty dla indywidualnych wiernych.

Święty Krzyż z dziećmi i osobami starszymi

Na Święty Krzyż z dziećmi i osobami starszymi najlepiej wybrać start w Hucie Szklanej, najkrótszy szlak czerwony i program skupiony na szczycie: gołoborze, muzeum przyrodnicze ŚPN i sanktuarium. Kluczem jest tempo najsłabszej osoby w grupie oraz przerwy na podejściu, które prowadzi lasem pod górę.

Czy Święty Krzyż nadaje się na wycieczkę z dziećmi?

Tak, krótsze podejście z Huty Szklanej, gołoborze i muzeum przyrodnicze dobrze sprawdzają się z dziećmi. Zabierz wygodne buty i zaplanuj przerwy. Wózek spacerowy na leśnym szlaku zwykle przeszkadza, lepsze jest nosidło.

Jak zaplanować wyjazd z osobą starszą?

  1. Wybierz parking w Hucie Szklanej i najkrótszy szlak.
  2. Przed wyjazdem zapytaj sanktuarium o możliwość dojazdu bliżej szczytu dla osoby o ograniczonej sprawności.
  3. Przyjedź rano, kiedy łatwiej o miejsce i jest chłodniej.
  4. Zaplanuj Mszę z dużym zapasem czasu na podejście.
  5. Zabierz kijki, wodę i coś ciepłego, bo na szczycie zwykle wieje mocniej niż w dolinie.

Gotowy rozkład całego dnia, z Mszą, zwiedzaniem i posiłkiem, znajdziesz w tekście pielgrzymka na Święty Krzyż: plan dnia.

Najczęściej zadawane pytania

Ile trwa wejście na Święty Krzyż?

Czas zależy od punktu startu i tempa grupy. Szlak czerwony z Huty Szklanej jest najkrótszy, a Droga Królewska z Nowej Słupi to dłuższe, tradycyjne podejście pielgrzymów. Dokładny czas przejścia odczytaj z mapy Świętokrzyskiego Parku Narodowego i dolicz przerwy.

Czy na szczycie jest Dom Pielgrzyma?

Tak, przy sanktuarium działa zaplecze dla pielgrzymów, w tym Dom Pielgrzyma. Zasady noclegu i rezerwacji podaje sanktuarium. Skontaktuj się z nim przed przyjazdem, szczególnie gdy planujesz nocleg grupy.

Kiedy najłatwiej znaleźć miejsce na parkingu pod Łysą Górą?

Najłatwiej rano w dzień powszedni. W weekendy, święta, wakacje i podczas Dymarek Świętokrzyskich w Nowej Słupi parkingi zapełniają się szybko. Wtedy przyjedź przed południem i miej w zapasie drugi punkt startu, na przykład Trzciankę.

Czy można przyjechać na Święty Krzyż zimą?

Tak, sanktuarium działa przez cały rok, ale szlak zimą bywa śliski i oblodzony. Zabierz buty z dobrą podeszwą, a najlepiej raczki. Komunikaty o stanie szlaków publikuje Świętokrzyski Park Narodowy.

Czy parafia w Lubieni prowadzi sanktuarium na Świętym Krzyżu?

Nie. Parafia Podwyższenia Krzyża Świętego w Lubieni to osobna parafia w dekanacie starachowickim południowym diecezji radomskiej, a sanktuarium na Łysej Górze prowadzą Misjonarze Oblaci Maryi Niepokalanej. Łączy je wezwanie Krzyża, którego święto Podwyższenia przypada 14 września.

Czy w nawigację wpisać „Święty Krzyż”?

Lepiej nie. Wpisz konkretny parking w Nowej Słupi, Hucie Szklanej lub Trzciance. Adres sanktuarium może poprowadzić cię drogą dojazdową na szczyt, która nie służy zwykłemu ruchowi turystycznemu.

Łukasz Cedro - pochodzi ze Starachowic i od lat zajmuje się historią Staropolskiego Okręgu Przemysłowego: dawnymi kopalniami rudy żelaza, osadami górniczymi i parafiami, które wokół nich wyrosły.

Aktualizacja: październik 2026

Źródła i literatura

  1. Świętokrzyski Park Narodowy - opłaty za wstęp, szlaki, regulamin parku (2026).
  2. Sanktuarium Relikwii Drzewa Krzyża Świętego, Misjonarze Oblaci Maryi Niepokalanej - porządek nabożeństw i informacje dla pielgrzymów (2026).
  3. Sanktuarium Święty Krzyż, dojazd dla uczestników uroczystości (2014).
  4. mapa-turystyczna.pl - szlak czerwony z Huty Szklanej na Łysą Górę (2026).
  5. Diecezja Radomska, Lubienia. Parafia pw. Podwyższenia Krzyża Świętego.
  6. Lubienia (województwo świętokrzyskie), Wikipedia.
  7. Archiwum dawnej strony parafialubienia.pl w Internet Archive (maj 2020).
  8. Kodeks Prawa Kanonicznego (1983), kan. 945-958 i kan. 1230.
  9. Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu, Biblia Tysiąclecia, Ga 6,14.
Łukasz Cedro
Łukasz Cedro

Łukasz Cedro pochodzi ze Starachowic i od lat zajmuje się historią Staropolskiego Okręgu Przemysłowego: dawnymi kopalniami rudy żelaza, osadami górniczymi i parafiami, które wokół nich wyrosły. Lubienia jest dla niego przykładem wsi, która ma ponad sześćset lat historii, a parafię i kościół dopiero od lat 80. XX wieku. Nie jest księdzem, historykiem z tytułem naukowym ani przewodnikiem z uprawnieniami, nie pracuje też dla parafii. Korzysta z opisu parafii w katalogu Diecezji Radomskiej, artykułów encyklopedycznych i dawnej strony parafii zachowanej w Internet Archive. Godzin Mszy, których nie może potwierdzić, nie publikuje. Każdą poprawkę zapisuje z datą.

Articles: 42